LCG – BCN: porta de embarque LGTB. Desde a Agra do Orzán a Nou Barris

A semana máis reivindicativa para o colectivo LGTB pilla as bibliotecas coruñesas en pleno proceso de desescalada e de reactivación progresiva de servizos. Aínda así, dános por (tomarnos a temperatura e) embarcar e atravesar a península percorrendo uns 1000kms de distancia.

Imos cara a rede de bibliotecas de Barcelona, un equipamento público formado por 40 centros bibliotecarios. As súas coleccións, xeneralistas para dar servizo a toda a cidadanía, combínanse con algunhas especializacións por centros en certos aspectos, materias, realidades, etc. Así, por exemplo, a Biblioteca Fort Pienc especialízase en Arquitectura e deseño; as ciencias forenses e criminoloxía atópanse na Biblioteca Canyelles e a cultura maker é obxecto da Biblioteca Montserrat Abelló.

Nas bibliotecas da Sagrada Família-Josep M. Ainaud de Lasarte, Francesca Bonnemaison e Poble-sec-Francesc Boixonde atopamos especializacións en LGTB e/ou feminismos. Se imos á biblioteca de Nou Barris atopamos Identidades trans e xénero, un bo referente para calquera biblioteca que queira traballar a igualdade e a diversidade, e do que Eric é responsable. 

Eric Sancho Brú

Eric, cóntanos algo sobre ti.

Trabajo en Bibliotecas de Barcelona desde el 2012 y, durante los últimos 3 años, he sido el responsable de una colección especializada de la Biblioteca Nou Barris, el centro de interés sobre Identidades Trans y Género. En 2014 inicié mi tránsito de género en esa biblioteca y tuve la suerte de encontrar mucho apoyo por parte de compañeras y dirección. Apareció la oportunidad de ir creando poco a poco esta colección, hasta que la inauguramos en marzo de 2017 con una exposición de fotos de personas trans (un proyecto de Mar C. Llop que luego se editó, titulado “Construcciones identitarias. Work in progress”), y una biblioteca viviente donde participaron varias personas del colectivo trans. Cada año la colección ha ido creciendo tanto en libros y materiales como en actividades que organizamos desde la biblioteca en colaboración con autores y asociaciones trans. Para mi es una gran satisfacción saber que con este proyecto hemos podido visibilizar el colectivo dentro de las bibliotecas, donde era difícil encontrar materiales que trataran el tema, y ofrecer información y dar apoyo a muchas personas trans y a sus familias.

Si tenéis interés en saber un poquito más y en ver lo que incluye esta colección, se pueden consultar y descargar los catálogos en línea a través de la página web de la biblioteca, en los enlaces que hay en el texto aquí <https://ajuntament.barcelona.cat/biblioteques/bibnoubarris/es/canal/identitats-trans-i-genere>

Que deben facer as bibliotecas públicas por e para o colectivo LGTB?

Las bibliotecas deben ser un reflejo de la sociedad, de sus inquietudes y necesidades de información. El colectivo LGTB lleva años trabajando para ocupar el espacio que le corresponde en la vida social pública, creando libros que reflejan nuestra realidad, que cuestionan la manera en la que nos han contado el mundo, produciendo conocimiento y arte. Todo esto, que apela a toda la sociedad, es una riqueza a la que las bibliotecas públicas deben dar respuesta incluyendo en sus colecciones documentos de todo tipo y para todas las edades que reflejen la diversidad sexo-afectiva y de género; colaborando con las asociaciones LGTB del territorio para dar visibilidad a sus realidades y proyectos; y siendo un lugar de encuentro e intercambio de ideas para personas de dentro y fuera del colectivo.

Vai no seu ADN ou é máis unha cuestión da sensibilidade individual dos e das profesionais?

En el ADN de las bibliotecas está el ser un servicio público destinado a fomentar el conocimiento y a propiciar la cohesión social entre la población, así que, en un principio, deberían ser sensibles a las realidades de las personas LGTB. La realidad es que, todavía hoy, el hecho de tener materiales que reflejen la realidad de las “minorías” sociales (y no me refiero solo la de las personas del colectivo, sino también a la de personas con discapacidades, personas migrantes, personas racializadas, etc.) depende mucho de los conocimientos y la sensibilidad particular de los profesionales de las bibliotecas. Nuestra colección debe tener un carácter generalista, ser útil para un público muy amplio, pero esto no significa que tenga que responder a una idea equivocada de la sociedad (no todo el mundo es hetero, capaz, nacional, blanco, etc.). Es por esto que creo que habría que formar al personal de bibliotecas en temas de diversidad y fomentar la consciencia del papel social que hacemos desde la institución.

Que estades facendo nas Bibliotecas de Barcelona?

En Barcelona tenemos la suerte de trabajar 40 bibliotecas en red. Eso significa que compartimos fondo documental y nos permite crear colecciones especializadas en temas específicos para completar las colecciones generales. Desde hace años hay colección LGTB en la Biblioteca Sagrada Família (donde además celebran cada año una semana LGTB con entidades del barrio) y también en la Biblioteca Francesca Bonnemaison, que está especializada en feminismo. En los últimos tiempos se están creando más colecciones especializadas como la de la Biblioteca Nou Barris y, más recientemente, la de la Biblioteca Poble Sec, que mezcla LGTBIQ con teorías feministas. En la Biblioteca de El Carmel, celebran el FOK, el orgullo del barrio una semana al año, también en colaboración con asociaciones y otros equipamientos; y la Biblioteca Sant Antoni colabora con el Centro LGTBI de Barcelona para organizar un club de lectura temático. También cada vez hay más bibliotecas que compran documentos y organizan actividades relacionadas o que tienen proyectado crear una especialización, como por ejemplo, la Biblioteca Montserrat Abelló.

Es partidario da etiqueta LGTB na clasificación dos materiais?

Totalmente. Creo que todavía estamos en un momento en que hay que visibilizar y hay que reivindicar nuestra existencia. Las personas LGTB hemos crecido sin referentes y la gente joven sigue creciendo con muy pocos, y tienen que poder acceder a ellos con facilidad a través de cuentos, libros, películas. En mi opinión, señalar un libro y ponerlo en un lugar digno de la biblioteca está mandando un mensaje positivo de reconocimiento y de presencia a los usuarios. Ahora que empiezan a sonar voces que nos quieren volver a meter en los armarios, no es momento de esconderse ni de pasar desapercibidos. Para mi clasificar los materiales como LGTB también es una muestra de orgullo de ser quienes somos cada día.

Que che parece o que estamos facendo nas da Coruña?

Me parece una maravilla que se lleve tanto tiempo trabajando en el tema y apostando por incluir materiales que reflejen la realidad LGTB en vuestras bibliotecas. Siempre es un gusto navegar por otros catálogos y descubrir obras nuevas de las que no tenía noticia. El club de lectura QUEERuña, además de tener un nombre que me encanta, me parece una iniciativa fantástica. Los títulos leídos hasta ahora son muy variados y de calidad y el hecho de tener el blog, donde queda constancia de los encuentros, es un gran acierto. Se nota el cariño y el trabajo que hay detrás y, así, no se queda lo aprendido entre todos en las reuniones sino que llega a todas las personas que tengan interés (como yo, ¡que ya llevo leídas una cuantas entradas! Qué gusto leer en gallego). Os felicito por todo el proyecto y os agradezco el interés, espero que en un futuro podamos colaborar. Moltes gràcies i fins aviat!


As municipais entenden é unha iniciativa que puxemos en marcha na Rede de bibliotecas municipais da Coruña no ano 2012. Non perdas detalle da programación especial que temos prevista nas diversas canles para o 2020.

De picnic con”Cappuccino commotion”

Arrinca a programación especial As municipais entenden 2020 co tradicional picnic de fin de tempada do club de lectura LGTB. Será o próximo xoves, 25 de xuño, ás 19h. Como vén sendo habitual mantemos a esperanza de que sexa unha tarde soleada e poder ter a Torre de Hércules de fondo, mais vendo a predición en meteogalicia empezamos a pensar en que será no Parque Santa Margarida (para variar…).

O a-b-c do picnic: traer algo de picar/beber e unirse ao grupo. Falaremos das lecturas de toda a tempada e votaremos polas nosas favoritas. EuroQUEER, para entendernos.

Un remate para esta cuarta edición que comezou coma calquera outra mais tivo unha recta final máis distópica do que podíamos imaxinar. Confinadas no medio dunha pandemia mundial, mais afortunadas de poder seguir conectadas entre nós e coa lectura como fío condutor. Foi así que multiplicamos as sesións por zoom e fixemos variados directos en IG. Fomos o primeiro club de lectura de Galicia en facer uso conxunto da plataforma de préstamo dixital GaliciaLe e foi así como nos achegamos a “A cabeza de Medusa” de Marilar Aleixandre, e ao cómic Cappuccino commotion, de Rosa Navarro.

Esta autoficción ofrécenos un relato moi íntimo para falarnos de temas moi universais: o amor, a identidade, o sexo, o traballo, a enfermidade…

Descubrí lo masculina que era mi identidad de género. Sin llegar a sentirme hombre, tampoco me sentía mujer. Me encontraba en ese lugar maravilloso del género no binario

O relato está ateigado de idas e voltas, unha montaña rusa que calquera pode identificar coma propia: o primeiro traballo, mudarse, namorarse, desenamorarse, volverse mudar… o poder da necesaria mutación para sobrevivir.

Isabel Coixet afirmou nunha entrevista que é un cómic de “aventuras sentimentales, soledad, trabajo, enfermedad, películas, novelas… tienen cabida en un libro rosa por fuera y con todos los colores del arco iris por dentro“. Certo é que está repleto de cores, e tamén de referencias cinematográficas (de aí o seu título, tomado dunha escena da película “Cosas que nunca te dije“, da propia Coixet) e musicais (ollo, que no blog BiblioSons publicaremos o sábado 27 de xuño un post cunha playlist moi queer en Spotify).

A autoficción do relato, onde a súa creadora é á vez protagonista, non deixa de recordarnos á nosa queridísima Bechdel e o seu Fun home: una familia tragicómica. Isto fainos preguntarnos: hai activismo detrás deste cómic?

Tamén nos trae á mente o relato “A esencia de cidade“, de María Reimóndez, onde Lugo e Vigo teñen un papel similar ao que no cómic de Navarro teñen Barcelona e Madrid: unha mudanza a unha cidade distinta como catalizador para o cambio.

Rosa Navarro debuxou tamén as viñetas de Salidas de emergencia.

E a ti que che suxeriu a lectura deste cómic? Vente ao picnic e coméntanolo, ou faino nos comentarios! 🙂

Lecturas.gal para #DesconfinarALingua e a LGTBIfobia

En catro anos de andaina do primeiro (e polo momento único) club de lectura LGTB en Galicia, tivemos múltiples oportunidades de atoparnos coas nosas letras e coas creadoras galegas que falan de nós e para nós; que nos interpretan e representan nos diversos espazos literarios.

As letras galegas o 17 de maio teñen unha celebración dobre porque hoxe conmemórase tamén o Día Internacional contra a LGTBIfobia. Cómpre entón destacar o papel que as nosas letras e creadoras teñen na erradicación das violencias e na normalización e visiblización do colectivo LGTB.

Recomendamos aquí algunha das obras en galego que levamos lido no club (podes ver a relación completa na pestana Que limos?):

Tamén dentro da iniciativa #DesconfinarALingua da Rede de bibliotecas municipais da Coruña para as Letras Galegas 2020, as integrantes do club de lectura quixemos cubrirnos a cara con máscaras de creación en galego para destacar o papel universal e transversal da nosa lingua, eliminando barreiras abrindo a xanela grande de todo o que ofrece o idioma.

Que recomendacións nos fas ti para #DesconfinarALingua?

María Reimóndez: “okupar o espazo político da lingua galega é poñer en cuestión permanentemente o poder”

María puta

Diego maricón

María Reimóndez
Imaxe tomada da web da autora

O poder ten a capacidade de manifestarse en cantas formas desexa e a narración biográfica de María Reimóndez no relato A esencia da cidade lévanos, queiramos ou non, a un cara a cara con aqueles convulsos anos de sufrimento de constantes violencias silenciosas e silenciadas que, non obstante, retumbaban a máis non poder nos corpos de quen as padecemos. Un longo percorrido persoal cheo de asaltos e invasións socialmente aceptados que van conformando as nosas circunstancias, as nosas fronteiras e marcas que, como di a autora, son o mapa dos nosos corpos. E os corpos, di, son cidades.

Dentro da iniciativa #DesconfinarALingua que estamos promovendo na Rede de bibliotecas co gallo das Letras Galegas 2020, organizamos co noso club irmán O cuarto propio (de lecturas feministas) un encontro virtual en zoom con María Reimóndez en torno ao seu relato A esencia da cidade, de descarga libre e gratuíta na web de Xerais.

Unha oportunidade para falar desta e doutras obras de Reimóndez, autora galega e feminista que desconfina a lingua para ampliar as marxes e dar voz a personaxes coas que volve contar as historias que nos malcontaron antes. Unha sorte de escrita e de autora que tamén nutren o universo LGTB e contribúen aos nosos necesarios logros colectivos de converter o insulto en algo bonito e de identificar de xeito claro quen exerce a opresión e a violencia deixando xa de paso de revitimizar as vítimas. Unhas cuestións reivindicadas tamén o próximo 17 de maio polo Día internacional contra a homobofia, a bifobia e a transfobia.

Como anticipo ao encontro, que será o xoves 14 de maio ás 18h a través da plataforma zoom, e para ir abrindo o debate, María Reimóndez respóndenos a unhas cuestións que lle plantexamos. Recorda: para participar no encontro escribe a bibliotecas@coruna.es e darémosche as credenciais para conectarte.

– – – – – – –

Por que escribes?

A resposta curta, porque me divirto. A resposta longa, porque creo que é un xeito máis de intervir na sociedade, de crear mundos ou de botar luz sobre os que están ao noso arredor.

É difícil publicar?

Non son eu precisamente quen deba avaliar isto, dado que en xeral tiven sempre editoras e editores tremendamente receptivos ao que escribo, xente sen a cal sería imposible facer o que eu fago. Penso aquí en especial en Manolo Bragado, que apostou polo Ciclo dos elementos, un proxecto que, cando llo contei por primeira vez debeu de pensar que ía bébeda. Tamén en Fran Alonso.

Mais dito isto, si sei que para as mulleres, sobre todo para as que escribimos dende o incómodo, non é doado que nos abran a porta. Primeiro, porque hai un nesgo lector moi grande en xeral con respecto ás lecturas que temos como referentes. Dado que aí o principal son homes que falan de certas cousas, cando unha pon no centro do relato outras voces ou estéticas, é difícil que reciba valoración e recoñecemento. Isto nótase moito no tema dos premios de narrativa, en como se segue pensado que un personaxe masculino fala do universal e un feminino do particular.

Os editores (en masculino intencional) beben dese canon patriarcal, e isto é unha dificultade. De feito a primeira vez que fun a unha editorial, e non vou dicir o nome porque a persoa protagonista destes feitos non segue nela, un señor editor permitiuse, cando me neguei a cambiar a novela que lle presentara para que os personaxes masculinos tivesen centralidade (eran todos secundarios), literalmente berrarme e dicirme unhas cousas que non son dignas nin de deixarse por escrito. Basicamente me chamou parva e, nun contexto profesional no que eu agardaba un trato profesional, me tratou con total violencia. Lembro saír do despacho, onde me dediquei a argumentar entre os seus literais berros, e chorar no medio da rúa da rabia e da frustración. Porque estaba certa de que se fose un señor de 40 anos nunca na vida me falaría así.

Polo tanto, que a min agora non me pasen este tipo de agresións no mundo editorial porque teño unha certa idade e unha certa visibilidade, non quere dicir que non lles estean pasando a outras compañeiras. Queda moito que traballar.

A túa inspiración parte do mesmo sitio cando escribes poesía, ensaio ou narrativa?

Si, parte do que eu chamo a ira produtiva. A necesidade de explorar aquelas cousas que me proen, que me parecen inxustas ou que me parecen valentes e invisibilizadas. Creo que a ira é unha emoción que está por explorar e que só dela pode abrollar un amor xusto, sen edulcoración e romanticismos. Dá para moito falar isto pero creo que nas mulleres a ira ten moi mala fama e eu estou emperrada en quitarlla. A teoría feminista das emocións é unha ferramenta marabillosa para facelo.

Lingua e queer. Cal é a relación?

Para min a relación está máis no campo da lingua e os feminismos, dentro dos cales enmarco o queer. As teorías queer sen enfoque feminista son fondamente problemáticas (e poderiamos dicir que viceversa). É novamente un espazo de pensamento crítico moi vizoso. As escritoras feministas violentamos moitas veces as convencións patriarcais da lingua, polo tanto convertémonos en queer no sentido de estrañas e alleantes. Por outra banda, as teorías queer explotan as identidades binarias e retroalimentan esa procura dunha linguaxe “dinamiteira” (“da fala”, como se describía a María Mariño, unha das poucas homenaxeadas nas Letras Galegas). Se o vemos dende outra óptica, okupar o espazo político da lingua galega é poñer en cuestión permanentemente o poder, o cal non quere dicir que todo o que se escriba ou exprese nesa lingua estea libre de sexismo, homofobia, lesbofobia. De feito, nada máis lonxe da realidade. Pero o punto de partida témolo. O caso é querer usalo.

Que poden facer os servizos públicos, como as bibliotecas, para contribuír ao proceso de desaprender e volver aprender de novo?

Fronte á figura patriarcal do escritor como home solitario, eu creo na escrita como un feito colectivo. Para min o importante da escrita é a comunidade que se tece ao seu arredor. Non valen de nada os textos se non teñen quen os lea (e tanto teñen aquí as cifras, se nos len moitas ou poucas persoas… ben, menos se miramos o peto, que aí obviamente todas precisamos que nos lea o maior número de xente posible para poder ter uns ingresos). Para min non hai xerarquía entre as autoras, as lectoras e as mediadoras. Todas formamos parte dun ecosistema que precisa de todos os elementos para sobrevivir. Nese contexto, o labor dos servizos públicos é fundamental. As bibliotecas son un elemento democratizador da lectura inigualable. Porque igual que me parece importante que as autoras poidamos vivir da nosa escrita, tamén me parece aínda máis importante que as lectoras sen recursos poidan seguir lendo. As bibliotecas rebordan con moito esta función e convértense en dinamizadoras que alimentan o sistema completo. Creo que nese sentido, canto máis se explote esa función de humus, de promover a relación entre autoras, lectoras e mediadoras dende o espazo público, máis fortes seremos nun ambiente cada día máis hostil dende o punto de vista da lingua e tamén cara á propia lectura. As bibliotecas teñen a sorte de non seguir fins comerciais e con iso, ademais, poden dar espazo a voces que os sistemas maioritarios silencian e facer que libros que se publican en editoras pequenas, en linguas non hexemónicas, sobre temas incómodos, acaben atopando unha manda de lectoras que os acollan, simplemente porque a biblioteca os fai visibles. Todas estas funcións son indispensables.

– – – – – –

PD: Fóra do normal, de María Reimóndez (dispoñible en dixital en GaliciaLe) foi unha das nosas lecturas do ano pasado. Con el a autora logrou o Premio Agustín Fernández Paz de Narrativa Infantil e Xuvenil pola Igualdade 2017. O libro trata a historia de André, un mozo trans admirador da banda deseñada que conforma a Patrulla Trans con Xela, Martín e Mucha. Unha rede de afectos para a superación e a mellor comprensión do mundo na que a aprendizaxe última consiste en non ter medo a ser quen se é: «no medio da treboada, a única heroicidade é resistir».

Podes consultar as obras nas que participa María Reimóndez e que están dispoñibles no catálogo das bibliotecas, e na plataforma GaliciaLe.

ACTUALIZACIÓN 27/05/2020: vídeo completo do encontro en zoom con María Reimóndez

Monográfico especial: refuxiades LGTB

Habitualmente lemos textos literarios, fundamentalmente en formato físico, que nos proporcionan debates e sesións máis ou menos animosas.

Aproveitando que o 29 de abril se celebrou o simposio virtual “COVID-19 & Queer Asylum” no que participaron representantes de ONGs, persoal da xustiza que traballa o asilo queer e activistas e persoas LGTBQI+ que buscan asilo en Alemaña, decidimos lanzarnos á lectura do audiovisual combinada coa da actualidade e de como a crise do COVID-19 afecta ás persoas refuxiadas e moi especialmente ás refuxidas LGTBQI+.

Organizamos esta “lectura”, guiada e proposta polo compañeiro Martín, para poñer o foco no cruce entre os dereitos afectivos sexuais, a migración e as fronteiras.

  • O documental “Huir para amar y ser: asilo y resistencias LGBTI de Marruecos a Barcelona”, de Victor Yustres, Sònia Calvó e Victòria Oliveres, que realizaron coa colaboración da Comisión Catalana de Ayuda al Refugiado-CEAR e o Servicio Civil Internacional.

  • A curtametraxe “No place like home”, de David Velduque, que narra a historia de Niko, que despois de vivir libremente a súa sexualidade en Madrid, vese forzado a volver ao seu país da Europa do Este para coidar da súa nai enferma. Sin embargo, non tardará en darse conta de que o motivo real do seu regreso era outro. “No place like home” é unha viaxe devastadora que bota luz sobre a discriminación sufrida polo colectivo LGTB en moitas partes do mundo.

No place like home | A short film by David Velduque from David Velduque on Vimeo.

  • A curta “Guillermo en el tejado”, de Miguel Lafuente. Narra como un xoven cineasta homosexual, Guillermo, descubre a superficialidade dos seus problemas cando coñece a realidade Samir, un refuxiado sirio.

  • a peza de teatro documental “Elegy“, que moi xentilmente nos facilitou Andrés Requejo. A peza recibiu premios coma o Godoff a Mellor Intérprete Home de 2015 (a Andrés Requejo); e o premio Royal National Theatre Foundation Playwright Award a Mellor Texto.

É unha obra de teatro inspirada nas entrevistas con persoas refuxiadas iraquíes en Siria do fotoxornalista Bradley Secker. Ao principio parece ser a historia dun amor imposible dun home co seu mellor amigo, pero pouco a pouco revélasenos coma algo máis: unha poética carta de amor ás vítimas dos asasinatos homófobos que suceden no Irak liberado.

elegy dossiermano2

  • O compañeiro Martín fará un directo en IG con Martín Iglesias, que dende Dresden está a traballar con persoas refuxiadas en distintos proxectos sociais e educativos. Será o mércores 6 de maio, ás 20.30h, no Instagram do club.

refuxiades

E ata aquí o monográfico especial. Que vos parece? Apuntádesvos?

Despois, xa na semana das Letras Galegas, e como dixemos nunha entrada anterior, temos unha cita con María Reimóndez e A esencia da cidade. Se queres participar nesta sesión en zoom, escríbenos nos comentarios ou envíanos un mail a bibliotecas@coruna.es.

Queremos pechar esta entrada co tema musical co que remata a función de Elegy, que nos encanta. A vós?

 

Máis propostas para un confinamento prorrogado

Á anterior programación de directos en instagram e sesións virtuais e abertas do club, súmanse agora estas novas convocatorias ás que vos convidamos a participar.

Para os directos, coma sempre, só necesitas conectarte a Instagram nos días e horas sinalados. Para as sesións virtuais, escríbenos un comentario nesta entrada ou un mail a bibliotecas@coruna.es e darémosche as credenciais para conectarte.

  • xoves 23 de abril: directo en IG no DÍA DO LIBRO. Martín volve poñerse ante os micrófonos para falar coa libraría Berbiriana sobre as librarías como espazos seguros para o colectivo LGTB, sobre libros e sobre o público lector. Será ás 20.30h no IG do club @clubdelecturaqueerunha

directo

  • martes 28 de abril: Andrés fará un directo en IG coa Rede educativa de apoio LGBTIQ, a rede de profesorado e educadorxs en Galicia que traballan pola diversidade LGBTIQ+ nos centros educativos. Falarán, entre outras cousas, da importancia dos referentes e da literatura para un alumnado máis diverso. Será ás 20.30h no IG do club @clubdelecturaqueerunha

directoRede

  • mércores 29 de abril: sesión en zoom con Pablo Carreiro, autor vigués do cómic Chico!, que vén de liberar para a súa descarga e lectura gratuíta no confinamento.

pablo carreiro e o cómic chico
Imaxe tomada de niusdiario.es

refuxiades

  • xoves 14 de maio: sesión en zoom arredor do relato A esencia da cidade que María Reimóndez creou no ano 2016 para a descarga libre polo Día internacional contra a violencia machista.

A esencia da cidade
Imaxe tomada do blog de Xerais

marilar aleixandre
Imaxe tomada de publico.es

Cappucino commotion
Imaxe tomada da web da editorial

Que che parecen as propostas? Anímaste a participar?

Niño marica

@martinlenha escribe para nós este post sobre o poemario “Niño marica”, de Óscar Espirita, con motivo do directo en Instagram que realizarán esta tarde.

niño

“A veces no es rey

el que atesora más poderes

sino el que más fuerte brilla

en la noche oscura”

Hay libros que vienen y se quedan, quizás no para siempre, pero cabezones, con esa permanencia de ideas fijas que estimula relecturas y resiste inundaciones, préstamos ladrones y mudanzas. 

Hay otros que vienen y se van; porque según avanzabas en la lectura, en tu cabeza no paraba de aparecerse ese amigo al que sabías que el libro en cuestión atraparía. Y así, al llegar a la última página, esa en la que muchas veces aparece la dirección de la imprenta, el libro se cierra y cambia de casa.

Por último, hay otros libros que vienen, se van y luego vuelven y se quedan. Éste es el ciclo de mi relación con “Niño Marica”, de Oscar Espirita. Desde hace años (supongo que a medida que me voy haciendo mayor), echo mucho más a menudo la vista atrás hacia mi infancia como niño marica y pongo por escrito recuerdos, entrevisto a mis padres rememorando escenas olvidadas y analizo fotos buscando gestos delatores de pluma preadolescente.

Por eso me sentí tan interpelado por “Niño Marica” de Óscar Espirita (@oscarespirita). Uno de esos enamoramientos de librería que me llevó a comprarlo, regalarlo y alegrarme cuando una amiga cómplice pensó en mi y me lo regaló de vuelta.

Publicado en 2015 por Ediciones Hidroavión (@ed_hidroavion), Óscar, poetiso, abre el pecho y la memoria para dejar paso a una serie de imágenes en verso con las que, al menos yo, no me podría sentir más identificado. Así, nos lleva de la mano a recordar su (nuestra) atracción por aquello que brilla, a bailar bajo sábanas como carpas de circo, a asustarnos juntes cuando en el patio chutaban con fuerza hacia nuestra posición. 

“los niños maricas empiezan su adolescencia cuando pueden

poco importa en realidad la edad biológica” 

Y de ahí saltamos al adolescente maricón y las primeras pasiones; pero también a la pluma y la máscara, a la violencia y las duchas de vestuario. Una maravilla de viaje que, de corazón, no quieres terminar. 

Y no termina. Porque después de “Niño Marica” vinieron más poemas en “Animalitos” (Hidroavión) , cuentos como “Si el rosa es de las niñas, el azul es del mar” o textos como “El lomo de un dragón”, incluído en “Asalto a Oz. Antología de relatos de la nueva narrativa queer” (Dos Bigotes @editorialdosbigotes).

Hoy ya queda un día menos de confinamiento; también un día menos para bajar a la librería de mi barrio a seguir conociendo a Óscar por sus textos. Por suerte, a mi todo esto me pilló con “Niño Marica” en la estantería, así que vuelvo a él otra vez. Y el ciclo sigue. 

#QUEERuña confinada: directos en IG e sesións en aberto

As sesións ordinarias do club de lectura LGTB son presenciais e mensuais. En tempos de confinamento, decidimos intensificar as citas e, obviamente, levalas ao entorno virtual.

  • Para participar nos directos en IG: só necesitas seguir a conta en Instagram do club QUEERuña e conectarte o día e hora indicados. Poderás lanzar preguntas nese momento, ou os días previos a través dos stories. Permanece atentx!.
  • Para participar nas sesións en zoom: escríbenos (aquí nos comentarios ou a través de twitter ou IG) e facilitarémosche as credencias para a túa conexión.

Que temos previsto para os próximos días?

  • Martes, 31 de marzo: Directo en IG con Gabriel J. Martín e Pablo Otero, integrante do club, ás 20.30h.

Psicólogo, escritor e activista gay, naciu en Cádiz e actualmente vive en Barcelona. Tivo titulares na prensa española como “La barba me dio la razón: aunque mi criaran como a una niña, yo era un niño“. Coñecedor da cara máis rancia do bullying, descubriu o seu vivir nun libro de López Ibor nun epígrafe adicado a “malformacións”. Gabriel é licenciado en Psicoloxía, representante do Consell Español de Psicología en la oficina LGTB da Asociación Americana de Psicoloxía (APA) e, entre outras cousas, coordinador do grupo de traballo de Psicoloxía Afirmativa LGTB do Col-legi Oficial de Psicologia de Catalunya. Un percorrido persoal e unha traxectoria académica e profesional que o dotan dunha voz experta que plasma nos seus libros Quiérete mucho, maricón (2016), El ciclo del amor marica (2017), Sobrevivir al ambiente (2018) e Gay Sex (que se publicará en maio do 2020).

Alison Bechdel e Fun home son unha das lecturas recuperadas de anos anteriores para as sesións all stars (sorry, Rupaul!). Temos falado largo e tendido sobre a autora e sobre o test que leva o seu nome, e tamén das viñetas desta xoia literaria que nos encanta. Como curiosidade engadida direivos que no cómic vemos como Alison recurre ás bibliotecas públicas para comprenderse, atoparse, definirse… e que posteriormente, no ano 2008, este mesmo cómic foi retirado durante meses dunha biblioteca pública de Marshall a petición dunha cidadá que o denunciou de “pornográfico”. Esta señora alegaba que era perigoso que as bibliotecas albergasen obras así, con eses contidos, porque poderían “seducir” á poboación xoven porque “parecen cómics”. Tiveron que pasar varios meses ata que a biblioteca en cuestión aprobou a súa Política da Colección (con apartados específicos para a adquisición de materiais) para que o cómic volvese aos seus estantes, xa que no documento recollíase de xeito explícito que a biblioteca mercaría “obras relevantes para a crítica e/ou de interese social”. Aí é nada.

  • Sábado, 4 de abril: Sesión QUEERmú con Éric Dopazo. Será ás 12.30h.

eric

Neste directo Éric (@piratasenparche en IG) fará confluir os libros, a música, o transfeminismo e o vermú.  Pódese pedir máis?

  • Martes, 7 de abril: Directo en IG con Óscar Espirita e Martín, ás 20.30h.

directoniño

Óscar Espirita colabora na antoloxía de relatos queer Asalto a Oz, onde firma “El lomo de un dragón”, que é, quizás, dos máis delicados do libro, escrito en clave poética e íntima e que arranca así: “El día que me muera me meterán en una caja marrón como a un hetero más. He pedido que me incineren para que todo el mundo vea cómo las llamas se vuelven violetas. Espero que me lleven claveles. Me gustan los claveles porque son las rosas de los pobres. A mí nunca me faltó el dinero, pero me siento cercano a su escasez”. Óscar é tamén autor do conto Si el rosa es de las niñas el azul es del mar (clasificado para infantil pero válido para todos os públicos) e dos poemarios Niño marica e Animalitos.

  • Mércores, 8 de abril: Sesión en zoom, en torno ao relato aberto de Marta Sanz, Sherezade en el búnker (descarga gratuíta regalo da autora). Será ás 18h. Participará a autora, que nos envía este vídeo:

  • Sábado, 11 de abril, nova sesión #QUEERmú con Éric Dopazo. Nesta ocasión, estará acompañado de dúas autoras galegas con obras que limos no club: María Reimóndez (Fóra do normal, editado Xerais) e Eva Mejuto (22 segundos, tamén en Xerais). Ambos libros, con personaxe protagonista trans.

sesion

 

Iremos actualizando progresivamente coas distintas accións que vaiamos programando, como un directo en IG con representantes da Rede educativa galega de apoio LGTBIQ.

Permanecede atentxs!

A cultura LGTB nos directos de IG: Gabriel J. Martín

O club de lectura LGTB QUEERuña, posto en marcha na Rede de bibliotecas municipais da Coruña no ano 2016, lánzase ás sesións virtuais e aos directos de IG para non perder ritmo.

Nestes momentos en que o confinamento non nos permite facer os encontros presenciais ou ir á biblioteca bucear entre os materiais LGTB dispoñibles, as participantes tiramos de directo de Instagram para entrevistar/charlar con persoas chave na bibliografía básica da cultura LGTB.

Comezamos este martes, 31 de marzo, Gabriel J. Martín, que charlará co compañeiro Pablo Otero. Conéctate ao Instagram do Club QUEERuña e non perdas detalle.

gabriel

Psicólogo, escritor e activista gay, naciu en Cádiz e actualmente vive en Barcelona. Tivo titulares na prensa española como “La barba me dio la razón: aunque mi criaran como a una niña, yo era un niño“. Coñecedor da cara máis rancia do bullying, descubriu o seu vivir nun libro de López Ibor nun epígrafe adicado a “malformacións”. Literal.

Mi vida se resumía en tres palabras: nunca, nadie, nada.

Gabriel é licenciado en Psicoloxía, representante do Consell Español de Psicología en la oficina LGTB da Asociación Americana de Psicoloxía (APA) e, entre outras cousas, coordinador do grupo de traballo de Psicoloxía Afirmativa LGTB do Col-legi Oficial de Psicologia de Catalunya.

Un percorrido persoal e unha traxectoria académica e profesional que o dotan dunha voz experta que plasma nos seus libros:

 

 

QUEERzoom: cando o club de lectura LGTB se volviu virtual

A última sesión do club QUEERuña desenvolveuse, por pura adaptación ao medio, de xeito virtual.

Despois dos problemas técnicos de rigor (que se un conecta, que se outra está sin audio, etc) a horiña de sesión transcurriu e transcurriu ben.

A pesar de que o previsto era falar sobre “Fun home: una familia tragicómica” (esta era unha das sesións All Stars, nas que recuperamos lecturas anteriores para darlles outra volta) acabamos falando integramente de Testo yonqui, híbrido entre o ensaio filosófico e a narración autobiográfica de Paul B. Preciado e do que falamos, por capítulos, en todas as sesións desta edición.

Testo yonqui é o relato da automedicación do autor, un experimento persoal co seu propio corpo, ao que lle aplica testosterona en xel. O libro é, ao fin, unha exploración persoal e, tamén, política.

Paul B. Preciado: "El sujeto del feminismo es el proyecto de ...
Imaxe tomada de eldiario.es

Algunos toman hormonas siguiendo un protocolo de cambio de sexo, otros trafican y se administran hormonas sin esperar un cambio de sexo legal  y sin pasar por un protocolo psiquiátrico, sin identificarse como “disfóricos de género”, gender hackers. Yo pertenezco a este grupo de usuarios de la testosterona. Somos usuarios copyleft: es decir, consideramos las hormonas sexuales como biocódigos libres y abiertos cuyo uso no debe estar regulado ni por el Estado ni confiscado por las compañías farmacéuticas.

Fala de identidade sexual fluída e non estanca, de sexualidade e capitalismo, de pornografía, feminismo e da industria do sexo. Pero tamén de desexos e encontros sexuais, de hormonas, dildos e de activismo queer. Mais os termos estrela que nos sacuden son o de tecnosexualidade e farmacopornografía. Toma pepinillo!

Detrás de cada machito social se esconde un cuerpo cibernético que desea ser penetrado como una furcia, violado y humillado por una rubia fascista, por una amazona de cabeza rapada y dildo de veinte centímetros o por la metralleta de una joven saudí que exhibe su cuerpo y oculta su rostro bajo un velo. Esa es la verdad de la economía farmacopornográfica: a dick is a dick.

Un libro repleto de frases atronadoras que xeneran debate “del bueno”.

Adiamos a próxima sesión, xa centrada exclusivamente en Fun home, da grandísima Alison Bechdel, para o mércores 1 de abril, ás 20.15h.

momento brindis

Se queres unirte a nós comenta esta entrada ou contáctanos polo twitter (@clubqueerunha) e darémosche os datos necesarios para conectarte!